• Cudzoziemcy w biznesie
• Pierwszy biznes

Przedsiębiorczość na Śląsku. Między tradycją a nowoczesnością  

Brak ocen

Zespół Studium Przedsiębiorczości

Górny Śląsk to jeden z tych regionów Polski, które trudno opisać jednym zdaniem. Przez lata kojarzony był głównie z przemysłem ciężkim, ale dziś coraz wyraźniej pokazuje swoje drugie oblicze: przedsiębiorcze, innowacyjne i otwarte na nowe modele biznesowe. To region ludzi pracowitych, lojalnych i konkretnych – a właśnie te cechy stanowią solidny fundament dla rozwoju przedsiębiorczości. 

Spis treści:

1. Górny Śląsk – region z przemysłowym DNA
2. Jacy są Ślązacy? Charakter, który sprzyja biznesowi 
3. Przedsiębiorczość na Śląsku dziś
4. Rynek pracy na Śląsku 
5. Kto i w jakich branżach zakłada firmy?  
6. Inicjatywy wspierające przedsiębiorczość na Śląsku
7. Bezpieczny start w biznesie  
8. Na czym polega program Bezpieczny Start? 
9. Podsumowanie 
10. FAQ – Najczęściej zadawane pytania 

Górny Śląsk – region z przemysłowym DNA 

Historia Górnego Śląska jest nierozerwalnie związana z górnictwem, hutnictwem i przemysłem ciężkim. Przez dekady to właśnie kopalnie i zakłady przemysłowe wyznaczały rytm życia tysięcy rodzin. Praca była wartością nadrzędną – dawała stabilność, poczucie bezpieczeństwa i jasną ścieżkę zawodową. 

Transformacja gospodarcza ostatnich lat zmieniła jednak realia. Restrukturyzacja przemysłu, zamykanie kopalń i zmiany na rynku pracy sprawiły, że wielu mieszkańców regionu stanęło przed koniecznością redefinicji swojej kariery zawodowej. Dla jednych był to moment trudny, dla innych – impuls do rozwoju własnej działalności gospodarczej. 

Jacy są Ślązacy? Charakter, który sprzyja biznesowi 

O Ślązakach często mówi się, że są: 

• pracowici i zdyscyplinowani, 

• konkretni i odpowiedzialni, 

• lojalni wobec pracodawców i partnerów biznesowych, 

• przywiązani do miejsca i lokalnej społeczności. 

To cechy, które doskonale sprawdzają się w prowadzeniu własnego biznesu. Śląscy przedsiębiorcy często budują firmy „na lata”, stawiając na stabilność, rzetelność i relacje, a nie szybki, krótkoterminowy zysk. Coraz częściej łączą te wartości z nowoczesnym podejściem do zarządzania, marketingu i rozwoju kompetencji. 

Przedsiębiorczość na Śląsku dziś

Współczesny Śląsk to region dynamicznej zmiany. Obok tradycyjnych firm rodzinnych coraz częściej pojawiają się: 

• małe i średnie przedsiębiorstwa usługowe, 

• biznesy handlowe i franczyzowe, 

• start-upy technologiczne, 

• działalności oparte na wiedzy i kompetencjach specjalistycznych. 

Duże znaczenie ma także przedsiębiorczość „z potrzeby” – zakładana przez osoby, które po utracie pracy szukają nowej drogi zawodowej lub chcą wykorzystać swoje wieloletnie doświadczenie w innym modelu niż etat. 

Rynek pracy na Śląsku 

Choć region przeszedł głęboką transformację gospodarczą, dane pokazują, że śląski rynek pracy pozostaje relatywnie stabilny. 

Na koniec 2025 roku stopa bezrobocia rejestrowanego w województwie śląskim wynosiła ok. 4,3%¹, podczas gdy średnia krajowa kształtowała się na poziomie ok. 5,7%². 
To oznacza, że Śląsk od lat znajduje się w gronie regionów o najniższym bezrobociu w Polsce, mimo stopniowego odchodzenia od tradycyjnych gałęzi przemysłu. 

Kto i w jakich branżach zakłada firmy?    

Zmiany w strukturze zatrudnienia mają bezpośrednie przełożenie na to, w jakich branżach powstają nowe firmy. 

Około 60% podmiotów gospodarczych w województwie śląskim działa dziś w sektorze usług³, co pokazuje wyraźne odejście od modelu opartego wyłącznie na przemyśle ciężkim. Dominują przede wszystkim: 

• handel detaliczny i hurtowy, 

• usługi transportowe i logistyczne, 

• budownictwo i usługi remontowe, 

• działalność usługowa dla ludności, 

• usługi profesjonalne (doradcze, księgowe, szkoleniowe), 

• rosnący sektor IT i usług technologicznych. 

W regionie funkcjonuje ponad 460 tysięcy podmiotów gospodarczych, z czego zdecydowaną większość stanowią mikroprzedsiębiorstwa zatrudniające do 9 osób.⁴ To właśnie one odpowiadają za największą dynamikę przedsiębiorczości i elastyczność lokalnej gospodarki. 

Inicjatywy wspierające przedsiębiorczość na Śląsku 

Rozwój przedsiębiorczości w regionie nie byłby możliwy bez systemowego wsparcia edukacyjnego i rozwojowego. Coraz więcej inicjatyw koncentruje się nie tylko na finansowaniu, ale również na budowaniu kompetencji biznesowych – od podstaw prowadzenia działalności po rozwój umiejętności menedżerskich. 

Jednym z podmiotów aktywnie działających w tym obszarze jest Studium Przedsiębiorczości – portal edukacyjny, którego misją jest wzmacnianie kompetencji przedsiębiorczych i wspieranie osób na różnych etapach kariery zawodowej. 

Programy dopasowane do realnych potrzeb 

W ramach działań Studium Przedsiębiorczości realizowane są m.in. programy dedykowane konkretnym grupom: 

Rozwój kariery po utracie pracy 

Program skierowany do osób, które muszą odnaleźć się na nowo na rynku pracy – często po wielu latach zatrudnienia w jednej branży. Uczestnicy zdobywają wiedzę z zakresu przedsiębiorczości, planowania kariery, prowadzenia działalności gospodarczej i świadomego podejmowania decyzji zawodowych. 

Kursy w ramach programu: 

Nowy rozdział: jak pokierować karierą po utracie pracy? 

6 kroków do obudowania siebie po utracie pracy 

Savoir-vivre podczas rozmowy kwalifikacyjnej - darmowy kurs! 

Aktywni 50+ 

Inicjatywa pokazująca, że wiek nie jest barierą w biznesie. Program wspiera osoby 50+, które chcą pozostać aktywne zawodowo, wykorzystać swoje doświadczenie i kompetencje oraz rozwijać własne projekty biznesowe lub działalność gospodarczą. 

Takie działania doskonale wpisują się w śląską mentalność: praktyczną, odpowiedzialną i nastawioną na długofalowy rozwój. 

Kursy w ramach programu: 

Biznes 50+ – nowy rozdział życia według własnego scenariusza 

Nowy start 50+. Jak znaleźć nową ścieżkę zawodową? 

Marka osobista 50+, jak świadomie budować wizerunek. 

Bezpieczny start w biznesie  

Dla wielu osób myślących o własnej działalności gospodarczej największą barierą jest ryzyko. Brak doświadczenia, obawa przed kosztami czy niepewność co do własnych kompetencji sprawiają, że decyzja o założeniu firmy bywa odkładana latami. 

Jednym z rozwiązań, które pozwala to ryzyko ograniczyć, jest franczyza. Przykładem programu stworzonego z myślą o osobach chcących sprawdzić się w biznesie jest program Bezpieczny Start realizowany przez Żabkę. 

Na czym polega program Bezpieczny Start? 

Program Bezpieczny Start to inicjatywa skierowana do osób, które rozważają prowadzenie sklepu w modelu franczyzowym, ale chcą najpierw sprawdzić, czy taka forma biznesu jest dla nich odpowiednia. 

Najważniejsze założenia programu: 

• trwa od 2 do 4 tygodni, 

• uczestnik pracuje w sklepie na różnych stanowiskach, 

• poznaje codzienne obowiązki franczyzobiorcy, 

• uczy się zarządzania zespołem, sprzedaży i organizacji pracy, 

• może realnie ocenić swoją gotowość do prowadzenia własnej działalności. 

To rozwiązanie szczególnie atrakcyjne dla osób, które chcą podejmować decyzje biznesowe w sposób świadomy i odpowiedzialny – a to na Śląsku cenione jest wyjątkowo mocno. 

Podsumowanie 

Przedsiębiorczość na Górnym Śląsku nie jest chwilową modą. To naturalna konsekwencja zmian gospodarczych, kultury pracy i potrzeby zachowania stabilności zawodowej. Ślązacy coraz częściej łączą swoje doświadczenie z nową wiedzą, edukacją i wsparciem instytucjonalnym. 

Dzięki inicjatywom edukacyjnym, programom rozwojowym i bezpiecznym modelom wejścia w biznes, przedsiębiorczość w regionie ma solidne fundamenty i realne perspektywy dalszego rozwoju. 

FAQ – Najczęściej zadawane pytania 

1. Czy Śląsk sprzyja zakładaniu własnej działalności gospodarczej? 

Tak. Region oferuje dużą bazę doświadczonych pracowników, rozwiniętą infrastrukturę oraz rosnącą liczbę inicjatyw wspierających przedsiębiorczość. 

2. Czy franczyza to dobre rozwiązanie dla początkujących przedsiębiorców? 

Dla wielu osób tak – szczególnie jeśli obawiają się ryzyka i braku doświadczenia. Programy takie jak Bezpieczny Start pozwalają sprawdzić się w praktyce przed podjęciem ostatecznej decyzji. 

3. Dla kogo są kursy Studium Przedsiębiorczości? 

Dla osób na różnych etapach kariery: na początku swojej ścieżki zawodowej, po utracie pracy, planujących zmianę zawodową, a także dla osób 50+, które chcą pozostać aktywne zawodowo lub rozwinąć własny biznes. 

Przypisy:

1. Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach.
2. Główny Urząd Statystyczny, Stopa bezrobocia rejestrowanego w latach 1990-2025.
3. Stowarzyszenie „Pro Silesia”. 
4. Tamże.

Sprawdź również

Kompetencje przyszłości – czego musi się nauczyć przyszły przedsiębiorca?  Jaki biznes dla początkujących będzie najbardziej opłacalny? Jak znaleźć pracę marzeń w drugiej połowie życia? Porady dla osób 50+  Jak pokonać obawy przed zmianą pracy w dojrzałym wieku?  Jak po stracie pracy na nowo zdefiniować swoje życiowe i zawodowe cele?    Jak napisać dobre CV – 10 wskazówek.

---