• Pierwszy biznes
  • Rozwój biznesu

Co to jest wellbeing i jak wpływa na rozwój biznesu?

Brak ocen

Zespół Studium Przedsiębiorczości

Wellbeing, czyli dobrostan, to coś więcej niż dobre samopoczucie czy benefity pracownicze. Obejmuje m.in. zdrowie, relacje, sytuację finansową i satysfakcję z pracy. Dla przedsiębiorcy ma szczególne znaczenie – przewlekły stres i przemęczenie mogą wpływać nie tylko na jego samopoczucie, ale również na codzienne funkcjonowanie firmy. Sprawdź, jak zadbać o wellbeing bez dużych nakładów finansowych.

Spis treści:

  1. Wellbeing – co to jest i co składa się na dobrostan według Gallupa?
  2. Przemęczenie czy wypalenie – sposoby na poprawę wellbeingu psychicznego w małej firmie
  3. Jak wellbeing pracowników wpływa na wyniki finansowe firmy?
  4. Jak wdrożyć wellbeing w firmie bez korporacyjnego budżetu?
  5. Strategia wellbeing w organizacji krok po kroku – 30-minutowy audyt procesów
  6. FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Wellbeing – co to jest i co składa się na dobrostan według Gallupa?

Wellbeing – co to znaczy w praktyce? To zdolność do funkcjonowania na dobrym poziomie jednocześnie w kilku obszarach życia, a nie chwilowe dobre samopoczucie po udanym urlopie. Jednym ze sposobów opisywania wellbeingu jest model pięciu wymiarów opracowany przez Instytut Gallupa. Uwzględnia on różne obszary życia, które wspólnie wpływają na poczucie dobrostanu. 

Model obejmuje dobrostan zawodowy, czyli satysfakcję z wykonywanej pracy, dobrostan społeczny, rozumiany jako jakość relacji z innymi ludźmi, dobrostan finansowy, czyli poczucie bezpieczeństwa związane z pieniędzmi, dobrostan fizyczny, obejmujący zdrowie i poziom energii oraz dobrostan społecznościowy, czyli poczucie przynależności do otoczenia, w którym się żyje i pracuje.

Według Gallupa dobrostan zawodowy stanowi jeden z fundamentów ogólnego dobrostanu. Satysfakcja z codziennej pracy może pozytywnie wpływać również na inne obszary życia. 

Wymiar Co obejmujePrzykładowy sygnał ostrzegawczy 
ZawodowySatysfakcja z pracy, poczucie sensuWykonywanie zleceń bez zaangażowania, odkładanie decyzji
SpołecznyBliskie relacje i wsparcie innych Brak osób, z którymi można porozmawiać o trudnościach 
FinansowyPoczucie bezpieczeństwa finansowegoPraca ponad siły z obawy przed utratą klienta
FizycznyZdrowie, poziom energiiChroniczne zmęczenie mimo snu
SpołecznościowyPoczucie przynależności do otoczenia Brak więzi z lokalną społecznością

Wellbeing wiąże się z pojęciami wellness i work-life balance, ale nie oznacza dokładnie tego samego. Wellness koncentruje się na działaniach wspierających zdrowie i samopoczucie, natomiast work-life balance dotyczy równowagi między obowiązkami zawodowymi a życiem prywatnym. Wellbeing obejmuje szerszą perspektywę, uwzględniając również relacje, finanse i poczucie sensu wykonywanej pracy.

Przemęczenie czy wypalenie – sposoby na poprawę wellbeingu psychicznego w małej firmie

Zmęczenie i wypalenie zawodowe mogą dawać podobne objawy, ale nie są tym samym. Zwykłe przemęczenie często ustępuje po odpoczynku. Wypalenie wiąże się natomiast z przewlekłym stresem zawodowym i może obejmować wyczerpanie, dystans wobec pracy oraz obniżone poczucie skuteczności. Sam brak poprawy po urlopie nie wystarcza jednak do rozpoznania wypalenia. 

Światowa Organizacja Zdrowia w klasyfikacji ICD-11 opisuje wypalenie zawodowe pod kodem QD85 jako zjawisko zawodowe, a nie jednostkę chorobową, wynikające z przewlekłego stresu w pracy, z którym nie udało się skutecznie poradzić.

Definicja obejmuje trzy elementy – poczucie wyczerpania energii, narastający dystans lub cynizm wobec wykonywanych zadań oraz spadek poczucia własnej skuteczności zawodowej.

ObszarZwykłe zmęczenieMożliwe wypalenie
Czas trwaniaKrótkie, związane z konkretnym wysiłkiemUtrzymuje się tygodniami lub miesiącami
Reakcja na odpoczynekEnergia stopniowo wracaPoprawa jest niewielka albo chwilowa
Stosunek do pracySens pracy pozostaje widocznyPojawia się dystans albo cynizm
SkutecznośćSpada przejściowoPogarsza się długotrwale

Dwie przeszkody często utrudniają mikroprzedsiębiorcom rozpoznanie tej granicy.

  • Pierwszą przeszkodą jest presja nieustannej produktywności – przekonanie, że nawet podczas przemęczenia trzeba pracować równie intensywnie, zamiast ograniczyć obowiązki i zadbać o regenerację. 
  • Druga to poczucie winy podczas regeneracji – jeśli pracujesz na własny rachunek, dzień bez pracy łatwo odbierasz jako stratę, nie jako inwestycję w ciągłość działania.

Jeśli zmęczenie i trudności z koncentracją utrzymują się mimo odpoczynku, warto przyjrzeć się organizacji pracy. Przy nasilonych lub długotrwałych objawach skonsultuj się ze specjalistą. Praktyczne wskazówki znajdziesz też w poradniku o radzeniu sobie ze stresem.

Jak wellbeing pracowników wpływa na wyniki finansowe firmy?

Zdrowie i samopoczucie pracowników mogą wpływać na koszty prowadzenia firmy. Jednym z problemów jest prezenteizm, czyli sytuacja, w której osoba wykonuje obowiązki mimo dolegliwości obniżających jej produktywność.

W analizie opublikowanej w 2021 roku oszacowano, że problemy ze zdrowiem psychicznym kosztują europejskich pracodawców 378–469 mld euro rocznie. Znaczną część tych kosztów przypisano prezenteizmowi. To szacunki dotyczące całej Europy, a nie wyliczenie możliwych oszczędności pojedynczej firmy.

W mikroprzedsiębiorstwie skutki przeciążenia mogą być szczególnie odczuwalne – zmęczenie właściciela lub pracownika może oznaczać opóźnienia w realizacji zleceń, większe ryzyko błędów i trudności w obsłudze klientów.

Jak wdrożyć wellbeing w firmie bez korporacyjnego budżetu?

Wdrożenie wellbeingu nie wymaga abonamentu sportowego dla zespołu ani psychologa na etacie. Jeśli zatrudniasz choćby jedną osobę albo pracujesz samodzielnie, zacznij od zmian w organizacji pracy, które nie kosztują nic poza decyzją o ich wprowadzeniu. Jeśli wolisz zacząć od czegoś sprawdzonego, warto obejrzeć kurs Biznes z czystą głową – jak skalować firmę i nie zwariować, w którym Izabela Kontowicz pokazuje, jak rozpoznawać wczesne sygnały przeciążenia i budować odporność na wypalenie.

Programy wellbeingowe dla pracowników – bezkosztowe rozwiązania i higiena pracy

Poniższe działania nie wymagają dużych wydatków, ale czasu, systematyczności i dostosowania do specyfiki firmy. 

  • Wyznacz godzinę zakończenia pracy i planuj zadania tak, aby regularnie jej nie przekraczać. 
  • Zarezerwuj w tygodniu blok czasu na pracę wymagającą skupienia, bez spotkań i niepotrzebnych powiadomień. 
  • Zaplanuj krótkie przerwy między zadaniami, zamiast pracować bez przerwy przez kilka godzin.
  • Ogranicz powiadomienia służbowe poza ustalonymi godzinami pracy.
  • Raz w miesiącu zarezerwuj czas na kontakt z innymi osobami z branży, nawet jeśli nie wynika to bezpośrednio z bieżących zleceń.

Jeśli zatrudniasz pracowników, każde z tych rozwiązań możesz wprowadzić jako zasadę zespołową, a nie jednorazową akcję. Higiena pracy działa wtedy, gdy obowiązuje stale, a nie tylko w tygodniach wzmożonego stresu.

Dobrym punktem wyjścia jest też przegląd własnego sposobu zarządzania czasem – źle rozplanowany dzień generuje presję, która osłabia wszystkie pięć wymiarów dobrostanu naraz.

Wellbeing w firmie – 30-minutowy przegląd organizacji pracy

Nie musisz od razu wdrażać rozbudowanej strategii wellbeingowej. Zacznij od krótkiego przeglądu codziennej organizacji pracy. Przeznacz na niego około 30 minut.

  • Pierwsze 10 minut: przeanalizuj ostatnie dwa tygodnie. Sprawdź, ile czasu poświęcasz na pracę, które zadania powodują największy stres i jak często rezygnujesz z odpoczynku.
  • Kolejne 10 minut: wskaż najważniejsze problemy, np. nadmiar spotkań, pracę po godzinach, brak zastępstwa podczas choroby lub trudności z ustalaniem priorytetów.
  • Ostatnie 10 minut: wybierz jedną zmianę, określ termin jej wdrożenia i sposób sprawdzenia efektów.

Po dwóch tygodniach wróć do swoich notatek i oceń, czy zmiana pomogła ograniczyć przeciążenie. Jeśli tak, możesz stopniowo wprowadzać kolejne usprawnienia.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

1. Wellbeing – co to właściwie znaczy i czym różni się od wellness?

Wellbeing to szeroki model dobrostanu obejmujący zdrowie fizyczne, relacje, finanse, pracę i poczucie przynależności do otoczenia. Wellness dotyczy głównie zdrowia fizycznego – diety, ruchu i snu – i jest jednym z elementów wellbeingu, a nie jego odpowiednikiem.

2. Jak wellbeing pracowników wpływa na koszty i rentowność firmy?

Niski poziom wellbeingu przekłada się na prezenteizm i absencję, które razem generują w Europie setki miliardów euro kosztów rocznie. W jednoosobowej działalności ten sam mechanizm oznacza bezpośrednio niższą produktywność i ryzyko przestoju operacyjnego.

3. Jak zadbać o wellbeing w mikrofirmie bez dużego budżetu?

Wystarczą zasady organizacyjne – stałe godziny kończenia pracy, dzień bez spotkań, ograniczenie powiadomień poza godzinami pracy i regularny kontakt z innymi osobami z branży. Żadne z tych rozwiązań nie wymaga dodatkowego budżetu.

4. Po czym rozpoznać granicę między zwykłym przemęczeniem a wypaleniem zawodowym?

Zwykłe zmęczenie mija po odpoczynku, a sens wykonywanej pracy pozostaje widoczny. Wypalenie utrzymuje się mimo przerw, towarzyszy mu narastający dystans do obowiązków i długotrwały spadek skuteczności.

5. Jak sprawdzić, czy działania wellbeingowe w małej firmie przynoszą efekty?

Warto obserwować m.in. liczbę godzin pracy poza ustalonym harmonogramem, częstotliwość przerw i poziom odczuwanego przeciążenia. Jeśli zatrudniasz pracowników, możesz też regularnie pytać ich o organizację pracy i największe źródła stresu. Porównanie wyników po kilku tygodniach pomoże ocenić, czy wprowadzone zmiany są pomocne.

Źródła:

  • https://www.gallup.com/workplace/404105/importance-of-employee-wellbeing.aspx
  • https://hh24.pl/prezenteizm-czyli-dlaczego-obecnosc-w-pracy-nie-zawsze-jest-lepszym-wyborem/
  • https://esginstitute.eu/falszywa-troska-wellbeing-washing-w-organizacji-2

Przejdź do treści